06/02 Bestuurlijke dilemma's bij massa-vaccinatie

2009 staat in het teken van de grieppandemie. De voorbereiding zal niet meevallen, want voorbereiden op een grieppandemie wijkt af van het traditionele rampdenken. Immers: bron- en effectgebied lopen door elkaar heen. De bron is diffuus en het is koffiedik kijken waar de effecten optreden. Bij een brand of een ontploffing is kun je je voorbereiden met planvorming. De risico's zijn vrij helder om in te schatten. Maar bij een grieppandemie wordt het lastiger. Hoe kan een gemeente zich prepareren? De dilemma's die bij de voorbereiding naar voren komen zijn legio.

Hoe snel is het proces van vaccineren op te starten? Het duurt een dag om de vaccinatieplekken in te richten. Op dag twee is de massavaccinatie te starten. Maar is daarbij rekening gehouden met uitval van medewerkers binnen de organisaties? Want wie kan nog “gewoon” blijven functioneren? Wie zien de bui al hangen en nemen preventief verlof op? Wie blijven thuis om daar familieleden te verzorgen? Welke afdelingen en welke processen kunnen we tijdelijk stil leggen, zodat deze medewerkers elders ondersteuning kunnen bieden? Komt de maatschappij tot stilstand, omdat bevoorrading van supermarkten stokt, nutsbedrijven onderbezet raken en het openbaar vervoer met minimale roosters draait vanwege het grote aantal zieken? Het zijn belangrijke overwegingen, als vermoedelijk 33% uitvalt door de griep.

In gemeenteland ligt de focus voor een groot deel ook op de te verwachten openbare ordeproblemen rond vaccinatielocaties. Maar wat doet de gemeente met bewoners die bewust niet willen vaccineren vanwege geloofsovertuiging? Het vereist mogelijk de nodige bescherming, om te voorkomen dat het leidt tot openbare ordeverstoringen tussen hen en mensen die van mening zijn dat zij de pandemie in stand houden.

En wat doet de gemeente met verschillende typen groepen die bij voorkeur wel zouden moeten worden gevaccineerd, maar waarbij een kans bestaat op overlijden als gevolg van een soort allergische reactie op de vaccinatie? Een op de dertig mensen heeft diabetes die met fatale gevolgen op een vaccinatie kunnen reageren. Bij mensen met extreem eczeem, immuunstoornissen en HIV is in sommige gevallen de kans zelfs 100% dat men sterft aan het vaccin. Wat is de status van illegalen? Van inwoners uit andere gemeenten die ook aankloppen om een vaccinatie? Van Belgen die zich in de grensgemeenten in de spreekwoordelijke rij bij de sporthal melden voor een vaccinatie?

Waar in oefeningen bestuurlijke dilemma’s vaak schaars blijken, zitten in de preparatie op massavaccinatie meer dan voldoende uitdagingen voor bestuurders. Waarbij het een saillant detail is dat de preparatie op GGD-niveau doorgaans wordt bewaakt door een Wethouder Gezondheid en de burgemeester 'pas' aan zet is bij de uitbraak zelf.

6 februari 2009
NGB/Roy Johannink & Wouter Jong

Reactie
Lees hier een reactie van Raman Madan MSc | Stafmedewerker & Projectleider Rampenbestrijdingsplan Infectieziekten (RBPi) van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond. 

Verder lezen?
Klik door voor interviews en achtergronden over dit thema in het dossier op www.burgemeesters.nl/volksgezondheid

Interviews met ervaringsdeskundigen en mediaberichtgeving over infectieziekten
Legionella uitbraak op bloemenflora Bovenkarspel: interview met burgemeester Haanstra
Mysterieuze besmetting dierenwinkel Hoogeveen: interview met oud-burgemeester Urlings
Nova: Interview met onderzoeker Ira Helsloot over maatschappelijke impact van pandemie (25 juli 2005)
Zembla: reportage over gevaar van een menselijke variant van de vogelgriep (9 februari 2006)
Nova: Reportage over crisis bij dierenwinkel Hoogeveen (5 november 2007)

Reageren?
Reacties op deze weblog zijn welkom. Klik hier om te reageren.

naar vorige weblog

U bent hier

<div></div>