03/12 Mythes rond emoties

Afgelopen donderdag sprak Peter van der Velden, senior onderzoeker bij het Instituut voor Psychotrauma, op een intervisiesessie. Met circa 15 burgemeesters werd van gedachten gewisseld over de manier waarop mensen rampen verwerken en de behoeften die zij kort na een crisiservaring hebben.

Als rode draad door het verhaal van Peter van der Velden loopt de constatering dat getroffenen doorgaans prima in staat zijn om hun behoeften kenbaar te maken. Hij waarschuwt voor de paradox dat het aanbod van psychosociale hulpverlening ook een eigen vraag kan oproepen.

Selffulfilling prophecy
Volgens Van der Velden worden emoties door niet-getroffenen en bestuurders al gauw gezien als een probleem waarvoor professionele psychische hulpverleners ingezet moeten worden. Terwijl in veel gevallen de getroffenen op basis van veerkracht zelf vat kunnen krijgen op hun emoties. Als de emoties door hulpverleners worden gelijkgesteld aan een probleem c.q. een hulpbehoefte en dus noodzaak aan professionele psychosociale hulp, ontstaat een selffulfilling prophecy. Bij een groot aanbod van psychosociale hulpverleners gaan betrokkenen denken dat zij na een ramp professionele psychosociale hulp nodig hebben. Vervolgens gaan zij naar een hulpverlener of accepteren de aangeboden hulp. Dit wordt beschouwd als het bewijs dat zij hulp nodig hebben en dus is het aanbod gelegitimeerd.

Op kleinere schaal ligt dezelfde paradox op de loer bij bewonersbijeenkomsten. Wanneer een schokkende gebeurtenis plaatsvindt, zoals bijvoorbeeld een familiedrama, wordt in veel gevallen een bijeenkomst georganiseerd voor de geschokte buurtbewoners. Ook zij die niet geschokt zijn zullen zich mogelijk genoodzaakt voelen ook hun gezicht op de bijeenkomst te laten zien. Een grote opkomst bij een dergelijke bijeenkomst moet dus niet per definitie worden gezien als een bevestiging dat grote delen van de samenleving geschokt zijn. Bedenk dat sommige aanwezigen op de bijeenkomst afkomen vanwege de sociale druk uit de omgeving (bijv. buurtbewoners), bang als zij zijn om voor ´koele kikker´ te worden uitgemaakt.  

Tijdens crises is het dan ook zaak om goed te beoordelen wie van de mensen werkelijk behoefte heeft aan hulp. Voorkom dat hulpaanbod zijn eigen vraag creëert.

3 december 2007
NGB/Wouter Jong

Reageren?
Reacties op deze weblog zijn welkom. Klik hier om te reageren.

Verder lezen?
Meer over visie van het Instituut voor Psychotrauma op hulpverlening is te vinden in dit artikel uit de Nieuwsbrief Crisisbeheersing van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (door Peter van der Velden en Peter van Loon).

naar vorige weblog 

U bent hier

<div></div>