24/09 Crisisopvang vluchtelingen

Vandaag was het NGB aanwezig bij een symposium van de Officieren van Dienst Bevolkingszorg, dat was geinitieerd door de veiligheidsregio's Rotterdam-Rijnmond en Zuid-Holland Zuid. Er was onder meer een interessante bijdrage van het LTFO over de werkmethoden rond de MH17. Daarnaast ging de Veiligheidsregio Twente in op het werk in het COPI tijdens het Monstertruck drama. Ook kwam de inzet ter sprake die in de nafase is gepleegd om getroffenen waar mogelijk te ondersteunen.

Een interessante actuele workshop werd gegeven door het LOCC. Daarin werd stilgestaan bij de oproep aan gemeenten om acute crisisopvang voor vluchtelingen te regelen. De respons op de "brandbrief" van de DG Vluchtelingenzaken was overweldigend. Voor het LOCC en de betrokken gemeenten blijkt LCMS de centrale plek te zijn waar informatie wordt gedeeld; LCMS is het landelijke informatieknooppunt waarin informatie over (dreigende) crises wordt gedeeld.

Het NGB trekt in dit dossier nauw op met VNG. Wij kregen de afgelopen dagen vooral vragen over de juridische aspecten van de crisisopvang. Een aantal gemeenten (burgemeesters) gebruikt de bevoegdheid om acute noodopvang - voor kortere duur - te realiseren op basis van artikel 5 Wet Veiligheidsregio’s. Op basis van de brandbrief die vanuit het ministerie van Veiligheid & Justitie is gestuurd aan de voorzitters van de Veiligheidsregio’s, wordt algemeen het principe gehanteerd dat het in dit geval om crisisomstandigheden of het voorkomen daarvan gaat, die het besluit voor acute opvang bij de burgemeester neerleggen. Weliswaar spreekt het artikel alleen over 'rampen', maar uit de memorie van toelichting blijkt dat ook de 'crises' zijn inbegrepen, voor zover de burgemeester daarmee niet treedt in de bevoegdheden van een andere overheid. Met andere woorden: net als een burgemeester soms een noodverordening afgeeft om een ruiming bij een dierziekte (bevoegdheid EZ) mogelijk te maken, is een burgemeester bevoegd om passende maatregelen te nemen bij een vluchtelingencrisis die op Rijksniveau wordt aangestuurd.

In de praktijk zien wij dat veel gemeenten daarnaast nog gedoogbesluiten (ruimtelijke ordening) nemen en tijdelijke gebruikersvergunningen (brandveiligheid) nemen, om de acute opvang mogelijk te maken. Let wel: het gaat hier om crisisomstandigheden die de opvang van kortere duur (doorgaans een aantal dagen) mogelijk maken en niet om de semi-permanente opvanglocaties.

Een alternatieve weg die ook wordt benut is de lichtere bevoegdheid op grond van artikel 172 Gemeentewet. Het gaat dan om de handhaving van de openbare orde/rust (en voorkomen dat mensen op straat staan) in combinatie met de algemene zorgplicht van gemeenten aan een ieder binnen de poorten van de gemeenten is dan de basis onder het besluit.

Best practices zullen via LCMS worden ontsloten. Het NGB heeft met LOCC afgesproken om waar nodig bij te springen en expertise ook via die weg te ontsluiten.

24 september 2015
NGB/
Wouter Jong

Verder lezen?
naar vorige weblog over de gezamenlijke communicatie in de driehoek.

​Klik door naar het dossier op de VNG website, waar verdere links zijn te vinden naar COA en andere betrokkenen.

 

 

 

 

U bent hier

<div></div>