11/06 Evaluatie NOS incident

Eergisteren verscheen een tweede rapport over de gijzeling bij de NOS in januari van dit jaar. Het geeft vooral weer dat het in de praktijk strubbelen blijft als GRIP en driehoek bij elkaar komen. Na de Facebookrellen in Haren is daar al de nodige discussie over geweest, maar blijkbaar blijft het moeilijk om in de praktijk tot een goede modus operandi te komen.

Ten aanzien van de communicatie hamert het rapport sterk op de duidingsrol van de burgemeester. Of er een noodzaak is tot 'duiding' blijft elke keer een afweging. Uit het rapport wordt niet duidelijk welk doel werd beoogd met de 'duiding' en waarom het ook in deze casus belangrijk was dat de burgemeester op het Mediapark of de persconferentie zijn oordeel gaf over de situatie. Wat was zogezegd het communicatiedoel? Was er onrust die moest worden beteugeld? Of was er vooral nieuwsgierigheid waar de 'duiding' een dempende rol voor zou kunnen hebben? Dat blijft giswerk.

Wat betreft de gezamenlijke communicatie namens de driehoek is met name de passage op pag 36 verrassend, waarin wordt aanbevolen "om alleen de burgemeester te laten duiden en gezamenlijke optredens eventueel in crisisdriehoekverband uit te stellen totdat het OM/politie werkelijke informatie met de samenleving kunnen delen". Het staat haaks op het mede door het NGB geschreven "Protocol voor de driehoek in de communicatie over ernstige incidenten" uit 2011. Daarin is nadrukkelijk, mede op basis van de ervaringen na Alphen aan den Rijn, de lijn gekozen om gezamenlijk op te trekken. Geen driehoek met ´ieder voor zich, God voor ons allen´ maar vooral ´samen uit, samen thuis´.

In de casus van de NOS gijzeling is het te krap door de bocht dat politie en OM maar een beperkte rol zouden hebben in de communicatie. Sterker nog, na de arrestatie leek het eerder een OM-aangelegenheid waar de burgemeester bij kon aanhaken dan andersom. Eenmaal van de schrik bekomen had juist de OM-communicatie een toegevoegde waarde om geruchten over daad en dader te ontkrachten of te bevestigen en de vervolgstappen te schetsen.

In het land lijkt er geen code te zijn voor de manier waarop persconferenties van driehoeken worden "gepresenteerd". De persconferentie over de Zeister broertjes Ruben en Julian werd tegen een blauwe achterwand met politielogo's gehouden. De burgemeester deed de aftrap, de HOvJ vulde aan. Soms hebben persconferenties een wandje met het gemeente-embleem in beeld, soms is het van het Openbaar Ministerie, soms beide (zoals bij de arrestatie van de moordenaar van Marianne Vaatstra, zie video). In dat laatste geval had het OM de lead en vulde de burgemeester aan. Het rapport doet er geen uitspraak over, maar het zijn wel zaken die meespelen in de beeldvorming en in een communicatieadvies - en dus ook in een analyse - thuishoren.

Toevalligerwijs hebben OM en NGB recent het plan opgevat om gezamenlijk de discussie aan te gaan over de individuele en gezamenlijke communicatierollen en -doelen van de twee gezagen bij dit type incidenten. Het rapport biedt een mooie aanleiding om daar met communicatieadviseurs van OM en gemeenten verder over door te spreken.

11 juni 2015
NGB/Wouter Jong

Verder lezen?
naar vorige weblog over het Britse project "Standing Together"

 

 

 

U bent hier

<div></div>