Jaarbericht Steunpunt Integriteitsonderzoek Politieke Ambtsdragers

Het Steunpunt Integriteitsonderzoek Politieke Ambtsdragers adviseert commissarissen van de Koning, burgemeesters en voorzitters van waterschappen over de aanpak van (mogelijke) integriteitsschendingen door politieke ambtsdragers in hun  bestuursorgaan. Dit advies richt zich vooral op de manier waarop een integriteitsonderzoek goed verloopt, maar gaat ook over preventie en integriteitsbevordering. Vandaag verscheen het jaarbericht 2016.

Wel of geen belangenverstrengeling nog altijd veelgestelde vraag
In 2016 gaan de vragen van politieke bestuurders aan het Steunpunt Integriteitsonderzoek Politieke Ambtsdragers opnieuw veelal over of er sprake is van belangenverstrengeling. Dat staat in zijn Jaaroverzicht 2016. Bestuurders hebben 65 keer om advies over de aanpak van een vermoede integriteitsschending gevraagd. Meestal zijn de vragen ‘Is dit een integriteitskwestie?’ of ‘Moet ik onafhankelijk onderzoek laten doen?’ Naast dat er werkelijke integriteitschendingen zijn, draagt de advisering ook regelmatig bij aan het ontzenuwen van een onterechte beschuldiging van een politieke ambtsdrager. Het Steunpunt is op 1 januari 2015 opgericht en ondergebracht bij het CAOP. Adviseur Hans Groot: ‘Bestuurders kunnen meer voor de integriteit betekenen dan handhaven of controleren. Zij kunnen bevorderen dat de integriteit tot een normaal kwaliteitsaspect van de bedrijfsvoering gaat horen. Organisaties hebben inmiddels vaak voorzieningen op het gebied van integriteit maar meestal ontstaat pas beweging als er een incident is. Juist ‘in vredestijd’ kun je de integriteit agenderen en escalaties voorkomen.’

Belangenverstrengeling
Dat adviesaanvragen snel over belangenverstrengeling gaan, is in het lokale domein te voorzien. Politieke ambtsdragers zijn bij veel lokale zaken en mensen betrokken, en gebruiken hun kennis bij het besturen of in de volksvertegenwoordiging. Hans Groot: ‘Het is pas problematisch als de zuiverheid van de besluitvorming in geding is, en als die moet concurreren of zelfs wijken voor bijvoorbeeld een persoonlijk voordeel. Daarom is het goed dat bestuurders vragen stellen. De openheid die hiermee gepaard gaat, is al de helft van de oplossing.’

Adequaat optreden
De 65 adviesaanvragen zijn verdeeld over de provincies (7), gemeenten (37), waterschappen (8) en ministeries (7). Het lekken van informatie en ongewenst gedrag komen daarin ook voor." Gebeurt er niets of wordt er juist overdreven gereageerd bij een vermoede schending? Inadequaat optreden beschadigt het vertrouwen in de politiek en overheid. Commissarissen van de Koning, burgemeesters en voorzitters van waterschappen zijn wettelijk verplicht de bestuurlijke integriteit te bevorderen. Hans Groot: ‘Het aangesproken worden op aspecten van de functionele of persoonlijke integriteit, kan ook te ver gaan en een individueel belang hebben. Het aan de kaak stellen van de integriteit genereert veel publiciteit en daarop volgt soms een onbeheersbare dynamiek. De Integriteitskaart is snel getrokken maar de aantijging is soms vermengd met politieke motieven of twijfels over (dis)functioneren. Dan is het zaak om die onder de integriteitsvlag vandaan te halen.’

Zwaardere tijd voor gemeenten
Hogere instroom van vluchtelingen. Drugsfabricage vaker in handen van georganiseerde misdaad. Meer geweld en ondermijning. Grote zichtbaarheid door sociale media. Nieuwe vormen van belangenverstrengeling door decentralisaties waarvan vooral de kwetsbare burger  het slachtoffer is. Bijvoorbeeld door malafide bureaus die bemiddelen bij het krijgen van zorg en zo persoonlijke budgetten beheren. Met de nieuwe taken en door bezuinigingen kan ook spanning ontstaan op het functioneren van bestuurder, college, raad en ambtenarij. Een bestuurder kan iets oneigenlijks willen doordrukken of wordt door ambtenaren juist te zeer uit de wind gehouden. De ontwikkelingen brengen nieuwe risico’s met zich mee en burgemeesters hebben het zwaarder gekregen.

Over het Steunpunt
Integriteitsschendingen zijn geen dagelijkse kost voor bestuurders. Integriteitsonderzoek laten doen of de publiciteit in goede banen leiden, vereisen specifieke deskundigheid. Om altijd toegang te hebben tot de juiste kennis en ervaring, heeft minister Plasterk het Steunpunt Integriteitsonderzoek Politieke Ambtsdragers in het leven geroepen. Het adviseert kosteloos commissarissen van de Koning, burgemeesters en voorzitters van waterschappen over de aanpak van (mogelijke) integriteitsschendingen en over preventie.

Klik hier voor het jaarbericht.

www.steunpuntintegriteit.nl

 

 

U bent hier

<div></div>